Als we het hebben over de impact van 5G, dan ben je wellicht geneigd om vooral een link te leggen met smartphones. Vlak voor MWC kwam Samsung bijvoorbeeld uit met de S10-lijn, die als eerste ter wereld is uitgerust met een 5G-modem. Dat staat natuurlijk mooi op het CV van een fabrikant, de relevantie ervan voor de eindgebruiker is op zijn zachtst gezegd magertjes.

Uiteindelijk zullen alle smartphones op termijn verbinding kunnen maken met 5G-netwerken, als eindgebruiker ga je weinig verschil merken ten opzichte van 4G en 4.5G. De onderscheidende kenmerken van 5G, zoals de hogere bandbreedte, de lage latency en de mogelijkheid tot netwerk slicing, zijn eigenlijk niet bijster relevant voor smartphones. Dat maakt dit wat ons betreft dus niet de business-case voor 5G.

RAN, WAN en LAN steeds dichter bij elkaar

Waar zullen we de impact van 5G dan wel goed zien? De meest voor de hand liggende partijen die ermee te maken hebben en krijgen, zijn de partijen die de netwerken aanleggen. Kijken we naar Nokia en Ericsson, dan zien we daar duidelijke parallellen. Het wordt voor deze infrastructuurpartijen steeds complexer, door zaken zoals millimetergolven en netwerk slicing, maar bijvoorbeeld ook private wireless enterprise LAN, de mogelijkheid om een privé-aansluiting te krijgen als bedrijf, dat met 5G naar verwachting ook een enorme boost gaat krijgen. Verder speelt security uiteraard een steeds belangrijkere rol.

Zoals we gewend zijn in de IT-wereld, gaat men ook hier de toenemende complexiteit te lijf met software, veel software. Nokia wil hierbij alles in-house houden. Dat is nu eenmaal de strategie van het bedrijf, getuige ook de overname van Alcatel-Lucent een kleine drie jaar geleden. Men wil niet alleen aanwezig zijn in het RAN, maar ook WAN en LAN.

Ericsson heeft een andere strategie en gaat partnerships aan. Zo is er recent een partnership aangekondigd met Juniper Networks. Hierbij wordt NorthStar, de SDN-controller van Juniper, gekoppeld aan het Dynamic Orchestration-platform van Ericsson, eveneens gericht op SDN en NFV, maar dan op een ander niveau. Samen kunnen ze het netwerk van de rand tot aan de core volledig inrichten naar de eisen die onder andere netwerk slicing stelt. De samenwerking zorgt ook voor de integratie van security-features beschikbaar in routers (MX, PTX) en firewalls (SRX, vSRX) in de beheerlaag van Ericsson (Security Manager).

Datacenter- en cloud-technologie voor netwerken

De afstand tussen de RAN-aanbieder en de LAN- en WAN-partijen wordt dus steeds kleiner, zoveel is duidelijk. Het gaat hier echter niet alleen om de integratie of koppeling van verschillende netwerklagen die voorheen wellicht wat minder rechtstreeks met elkaar van doen hadden. De  netwerkmarkt speelt ook leentjebuur bij de technologie die in datacenters en de cloud gebruikt wordt. Met name op het gebied van virtualisatie is dit het geval, zo horen we van Red Hat tijdens MWC.

De radio’s zelf worden steeds verder gevirtualiseerd, iets wat men bij Red Hat dit jaar alleen maar harder ziet gaan. 5G zorgt namelijk voor een meer gedistribueerd netwerk dan de voorgaande standaarden. Dit heeft er onder andere mee te maken dat er voor met name millimetergolven meer masten en dus ook meer basisstations en servercapaciteit moeten worden opgetuigd. Dat laatste is nodig, omdat het steeds belangrijker wordt om de data te verwerken voor het vanaf de stations naar een centraal datacenter gestuurd wordt. Denk aan allerlei smart city-toepassingen, waarbij het vaak ook zal gaan om mission-critical applicaties. Daarnaast is het door de almaar toenemende bandbreedte nog maar de vraag of alle data überhaupt nog wel van de stations naar een centrale locatie gestuurd kán worden. Anders gezegd: de pijp in de grond moet het wel aankunnen.

Virtualisatie is overigens ook gewoon bittere noodzaak voor partijen zoals Nokia en Ericsson, want er komt steeds meer vraag naar nieuwe software om nieuwe features (NFV’s) en uiteindelijk diensten aan te kunnen bieden.

Red Hat ziet verder ook nog een andere ontwikkeling in telco-land, die het gevolg is van het samenkomen van verschillende werelden. Er zal ook meer as-a-service aangeboden gaan worden aan klanten, vanuit telco’s. Telstra biedt bijvoorbeeld al OpenShift-as-a-Service aan, waarmee het klanten de mogelijkheid biedt om zelf telco-applicaties en diensten te ontwikkelen op OpenShift.

Explosie aan de edge

De edge speelt een belangrijke rol als het gaat om de impact die 5G gaat hebben. We hadden het hierboven al even over de lokale verwerking van data. Nokia heeft het met betrekking hierop over Edge cloud als locatie waar dit moet gebeuren. Een soortgelijk verhaal horen we van Schneider Electric tijdens een bezoek aan een van de R&D-labs die het bedrijf heeft. Daar wordt gesteld dat “de daken van gebouwen er compleet anders uit zullen gaan zien”, hierbij verwijzend naar de masten met daarbij behorend edge datacenters.

De vraag blijft uiteraard hoe al die edge datacenters ingericht gaan worden. Telco’s zullen natuurlijk aan de slag gaan met het virtualiseren van RAN’s en van netwerkfunctionaliteit. Maar daarmee ben je er nog niet, als je er een heus edge datacenter van maakt. Dat laatste is zoals al aangegeven nagenoeg onvermijdelijk. Je moet lokale verwerkingscapaciteit hebben.

Traditionele datacenterpartijen zoals Dell EMC en VMware zien dit uiteraard ook en springen er bovenop. Tijdens MWC heeft men het er bij VMware over dat 5G voor het eerst een software-centric standaard is. Met alleen RF-hardware red je het niet.

Uiteindelijk moet er ergens in de architectuur een centrale orkestratielaag komen, die alles end-to-end aanstuurt. Dit moet dan een laag zijn die nog voorbij de orkestratielaag van bijvoorbeeld Nokia en Ericsson zit. Dat wil zeggen, op het moment dat iemand een nieuwe applicatie uitrolt binnen een organisatie, moeten de gewenste resources ingeschakeld worden, inclusief het 5G-netwerkstuk met netwerkslicing en de overige karakeristieken. Vooralsnog is dit toekomstmuziek, maar er wordt dus al wel degelijk aan gewerkt.

Convergentie, op alle vlakken

Resumerend kun je zeggen dat er dankzij 5G een convergentie plaatsvindt tussen twee voorheen tamelijk gescheiden werelden. De software-defined benadering zorgt ervoor dat partijen zoals Nokia, Ericsson en Huawei veel verder voorbij de hardware moeten kijken dan men in het verleden deed. Aan de andere kant moeten partijen zoals Dell EMC en VMware iets soortgelijks de andere kant op doen, willen ze de datacenterbenadering de overhand laten krijgen. Dat worden beide interessante bewegingen om te blijven volgen in ieder geval.